Logo Rijksoverheid - Ministerie van Financiën

Rijksbegrotingsvoorschriften 2020

Financiële Instrumenten

De indeling van de uitgaven naar Financieel Instrument sluit aan bij de rol en verantwoordelijkheid van de minister. De wijze waarop de uitgaven het ministerie verlaten is leidend.

De te onderscheiden financiële instrumenten zijn (limitatief):

  • Subsidies (regelingen);

  • Leningen;

  • Garanties;

  • Bekostiging;

  • Inkomensoverdrachten;

  • Opdrachten;

  • Bijdrage aan agentschappen;

  • Bijdrage aan ZBO’s/RWT’s;

  • Bijdrage aan medeoverheden;

  • Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties;

  • Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken;

  • Bijdrage aan sociale fondsen;

  • Storting/onttrekking begrotingsreserve;

  • Personele uitgaven;

  • Materiële uitgaven;

  • Rente;

  • Vermogensverschaffing/-onttrekking (alleen FIN);

  • Mutaties in rekening-courant en deposito's;

  • Institutionele inrichting (alleen begrotingshoofdstukken I & II);

  • Nog te verdelen;

  • Geheim;

  • Fonds.

 
Financieel instrument Definitie
Subsidies (regelingen) De aanspraak op financiële middelen, door een bestuursorgaan verstrekt met het oog op bepaalde activiteiten van de aanvrager, anders dan als betaling voor aan het bestuursorgaan geleverde goederen of diensten (Awb, artikel 4.21).
Leningen De overdracht van beleidsgeld waarbij afspraken over rente, looptijd en aflossing van toepassing zijn, met de verplichting tot terugbetaling van het geleende bedrag.
Garanties Een voorwaardelijke financiële verplichting van de overheid aan een partij buiten het Rijk en decentrale overheden (Provincies, Gemeenten, Waterschappen en Gemeenschappelijke Regelingen), die pas tot uitbetaling komt als zich bij de wederpartij een bepaalde omstandigheid (realisatie van een risico) voordoet.
Bekostiging Financiële overdracht van beleidsgeld - voor zover niet vallend onder subsidies, leningen en opdrachten - aan instellingen buiten de Rijksoverheid voor de uitvoering van het beleid. Het betreft hier vooral overdrachten aan onderwijs-, onderzoeks-, media-, en/of cultuurinstellingen.
Inkomensoverdrachten Het overdragen van financiële middelen aan een individu en/of huishouden zonder daarvoor een directe tegenprestatie te verlangen en met het oogmerk de wederpartij te ondersteunen in de bekostiging van zijn lopende uitgaven. In het algemeen vindt de overdracht plaats in de vorm van een uitkering of bijdrage van de overheid.
Opdrachten Directe bestedingen aan derden voor de inkoop van diverse goederen en/of diensten ten behoeve van het beleid. Bij een opdracht is sprake van een concreet eindproduct/resultaat (uitbesteding) waarvoor een afgesproken tijdspad geldt.
Bijdrage aan agentschappen Bedragen ter dekking van de apparaatskosten van een agentschap die bestaat uit: de uitvoeringskosten van de opdrachtgever - mogelijk een ander departement - aan een agentschap en eventueel de eigenaarsbijdragen van het moederdepartement aan dat agentschap.
Bijdrage aan ZBO's/RWT's De totale financiële bijdrage (programma en apparaat) aan de ketenpartners (ZBO’s/RWT’s/overheidsstichtingen zoals bijvoorbeeld ICTU van het Ministerie van BZK) - voor zover niet vallend onder bekostiging - die de overheid bij de uitvoering van het beleid inschakelt.
Bijdrage aan medeoverheden De financiële bijdrage aan de medeoverheden zoals provincies, gemeenten en waterschappen die de overheid bij de uitvoering van het beleid inschakelt, bijvoorbeeld de specifieke uitkeringen aan gemeenten en provincies.
Bijdrage aan (inter-)nationale organisaties De financiële bijdrage aan internationale en nationale organisaties - voor zover het geen ZBO's of RWT's betreft - die de overheid bij de uitvoering van het beleid inschakelt en/of lidmaatschappen van (inter-)nationale organisaties, bijvoorbeeld bijdragen aan de Europese Unie, VN, NGO's.
Bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken De financiële bijdrage aan (andere) begrotingshoofdstukken (inclusief begrotingsfondsen).
Bijdrage aan sociale fondsen De financiële bijdrage aan de fondsen waaruit uitkeringen en voorzieningen worden verstrekt krachtens sociale verzekeringswetten.
Storting/onttrekking begrotingsreserve Uitgaven/ontvangsten in de vorm van donaties/onttrekkingen aan een geoormerkte, meerjarige budgettaire voorziening die wordt aangehouden op een afzonderlijke rekening-courant bij het Ministerie van Financiën.
Personele uitgaven Apart gedefinieerd, zie elders in de begrippenlijst.
Materiële uitgaven Apart gedefinieerd, zie elders in de begrippenlijst.
Rente De vergoeding die betaald/ontvangen wordt voor het (uit)lenen van geld.
Mutaties in rekening-courant en deposito's De wijzigingen in de onderlinge financiële verhoudingen tussen de deelnemers aan het schatkistbankieren en het ministerie van Financiën. Dit instrument is uitsluitend bestemd voor het Ministerie van Financiën, te weten voor het agentschap.
Institutionele inrichting Dit instrument duidt de rijksuitgaven voor wat betreft de Koning en de (Hoge) Colleges van staat. Personele en materiële ondersteuning van deze instituties kunnen onder de daarvoor bestaande instrumenten vallen.
Nog te verdelen In plaats van "Overige" (ook in IBOS aan te passen).
Geheim Enkel van toepassing op zaken die daadwerkelijk geheim zijn.
Fonds Enkel van toepassing op fondsen. Dit zijn de uitgaven die vanwege de aard van een fonds niet onder een ander Financieel Instrument kunnen vallen.